17 Hyd 2017

Datganiadau Ardal a Diweddariad Cyllid o'r Cyfoeth Naturiol Cymru

Polisi Adnoddau Naturiol
Cyhoeddodd Llywodraeth Cymru y Polisi Adnoddau Naturiol ym mis Awst 2017. Mae'n nodi polisïau cyffredinol a phenodol Gweinidogion Cymru ar gyfer cyfrannu at gyflawni rheolaeth gynaliadwy o adnoddau naturiol mewn perthynas â Chymru. Dyma'r ail o'r tri chynnyrch allweddol sy'n deillio o Ddeddf yr Amgylchedd - gan adeiladu ar Adroddiad o Gyflwr Adnoddau Naturiol diweddar a gynhyrchir gan CNC - ac mae bellach yn galluogi'r dasg o ddatblygu Datganiadau Ardal (i helpu i weithredu'r polisi) i ddechrau.

Mae'r polisi, a'r datganiad ysgrifenedig sydd ynghlwm wrth Ysgrifennydd y Cabinet  yn nodi tair thema Genedlaethol. Y rhain ydy:

  • Cynnig atebion sy'n seiliedig ar natur -gweithio'n fwy effeithiol gyda natur i fynd i'r afael â'n heriau mawr.
  • Cynyddu mwy o ynni adnewyddadwy a defnyddio adnoddau'n fwy effeithlon- a gosod llwybr clir ar gyfer buddsoddi yn yr ardaloedd hyn; a
  • Gweithredu mewn ffordd sy'n seiliedig ar leoedd- er mwyn ymateb i anghenion a chyfleoedd lleol.

Mae'r PAN yn cwmpasu ac yn integreiddio ystod eang o feysydd polisi traddodiadol (gan gynnwys dŵr, bwyd a diod, ffermio ac amaethyddiaeth, coedwigaeth, gwastraff, ynni, mynediad cefn gwlad a'r amgylchedd) ac mae'n bwriadu gwneud y mwyaf o gyfraniad ar draws y 7 Nodau Lles am Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru).

Sonarr -pie -chart -welsh

Adennill rôl y Datganiadau Ardal

Bydd Datganiadau Ardal yn helpu i hwyluso'r gwaith o gyflawni Polisi Adnoddau Naturiol Llywodraeth Cymru ar lefel leol. Mae Deddf yr Amgylchedd yn ei gwneud yn ofynnol i'r Datganiadau gynnwys gwybodaeth am yr adnoddau naturiol yn y man hwnnw, y manteision a ddarperir ganddynt, a'r blaenoriaethau, y risgiau a'r cyfleoedd y mae angen mynd i'r afael â nhw, er mwyn sicrhau eu bod yn cael eu rheoli'n gynaliadwy.

Mae Datganiadau Ardal yn sail dystiolaeth i helpu sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli'n gynaliadwy ar lefel leol ledled Cymru. Byddant yn dwyn ynghyd data, gwybodaeth, sefydliadau a ffyrdd o ymgysylltu â phobl eraill i helpu i ddeall yn well y wladwriaeth a thueddiadau o adnoddau naturiol mewn ardal, y pwysau arnynt a'r manteision a gawn. Wrth wneud hynny, dylent hefyd ysgogi camau gweithredu a chydweithio o ran rheoli adnoddau naturiol.

Mae Datganiadau Ardal yn bloc adeiladu sylfaenol ar gyfer prosesau cynllunio eraill yng Nghymru - yn enwedig (ond nid yn unig) Cynlluniau Llesiant, Cynlluniau Datblygu Lleol, Cynlluniau Rheoli AHNE, Cynlluniau Datblygu AHNE, Cynlluniau Cwmni Dŵr a phrosesau cynllunio statudol a gweithredol CNC eu hunain yn arbennig. Gan fod angen iddynt fwydo i'r prosesau hyn mewn modd perthnasol ac amserol - mae angen i ni sicrhau bod y broses ar gyfer eu datblygiad yn cael ei wneud ar y cyd, gan ddefnyddio'r wybodaeth gyfunol gan ystod eang o randdeiliaid.

Nrw _logo

Beth mae CNC wedi ei wneud ers y diweddariad diwethaf (Mai 2017)
Fel y nodwyd yn y diweddariad diwethaf, y cam cyntaf y bydd angen i ni ei ystyried yw sut y gellid mynd i'r afael â'r polisïau adnoddau naturiol ar wahanol raddfeydd gofodol. Gan fod y tri maes blaenoriaeth mor uchel, rydym wedi bod yn siarad â Llywodraeth Cymru ynglŷn â sut i droi'r polisi ar waith yn awr.

Mae'n amlwg y byddem yn hoffi datblygu rhai blaenoriaethau gofodol sy'n adlewyrchu rhai o'r cyfleoedd allweddol yn y PAN - bydd hyn yn helpu i roi fframwaith i'n gwaith ar ddatganiadau ardal. Gallai hyn ddod â thystiolaeth ofodol bresennol ar gyfleoedd i ddarparu atebion yn seiliedig ar natur, er enghraifft (nid yn unig):

  • Cyfleoedd i gynnal gallu cynhyrchiol Cymru; ar gyfer cnydau, da byw, pysgod, coed a ffrydiau o ynni naturiol
  • Cyfleoedd i gefnogi canlyniadau iechyd; gan gynnwys mewn perthynas â llygredd aer a sŵn hyd at amodau sy'n gysylltiedig ag anweithgarwch corfforol.
  • Cyfleoedd i amddiffyn peryglon; yn enwedig mewn perthynas ag effeithiau llifogydd a newid hinsawdd, ac ati.

Mae'r rhain yn dal i fod yn drafodaethau cynnar a byddwn yn darparu rhagor o wybodaeth yn ystod y misoedd nesaf i gadarnhau'r hyn a fydd yn digwydd nesaf a'r cyfleoedd i randdeiliaid gymryd rhan.


Gweithredu mewn ffordd sy'n seiliedig ar leoedd

Mae'r timau gweithredol sy'n arwain ar ddatblygiad Datganiadau Ardal yn dechrau casglu ystod o dystiolaeth o amgylch yr adnoddau naturiol yn eu lle, y rhanddeiliaid allweddol a grwpiau gweithredol. Rydym wedi canolbwyntio llawer o ynni cychwynnol wrth gefnogi datblygiad cynlluniau Llesiant lleol drwy'r Byrddau Gwasanaethau Cyhoeddus. Mae hyn wedi cynnwys darparu pecynnau tystiolaeth a data ar gyfer pob PSB yng Nghymru a chynnig cefnogaeth i lunio elfennau o'r Asesiadau o lesiant lleol. Bydd yr asesiadau hyn, ynghyd â'r dadansoddiad ymateb, a'r cysylltiadau yr ydym yn eu gwneud â rhanddeiliaid eraill drwy'r broses hon, yn elfennau pwysig i'w datblygu wrth ddatblygu'r datganiadau ardal.

O ran yr ardal forol, mae'r Polisi Adnoddau Naturiol yn cadarnhau y bydd y broses cynllunio morol yn ffactor ychwanegol allweddol ac yn gyfle i sicrhau Rheolaeth Gynaliadwy ar Adnoddau Naturiol yn y môr. Rydym yn bwriadu dechrau ymgysylltu trwy rwydweithiau strategol presennol fel Grŵp Ymgynghorol a Gweithredol Morol Cymru a Grŵp Ymgynghorol Pysgodfeydd Morol Cymru. Ffocws cyfredol yw deall a chytuno ar ffyrdd o weithio dros ffin yr arfordir, felly gallwn sicrhau bod y broses yn ychwanegu gwerth wrth gefnogi rheolaeth integredig dros y ffin bwysig ac unigryw hon.

Rydym wrthi'n datblygu fframwaith cyfathrebu, i gefnogi swyddogion sy'n gweithio ar gael sgwrs gyda rhanddeiliaid lleol, yn ogystal â'r sgyrsiau cenedlaethol parhaus.

Os oes gan eich sefydliad gynrychiolwyr lleol, neu os ydych chi'n gweithredu ar lefel leol yng Nghymru, cysylltwch ag un o'r cydlynwyr Datganiad Ardal er mwyn cael sgwrs gychwynnol, ac i'w ychwanegu at restrau cyswllt rhanddeiliaid lleol:

Gogledd Orllewin Cymru
Ynys Môn, Gwynedd, Conwy,
Parc Cenedlaethol Eryri

Gethin Davies

Gethin.Davies@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

Gogledd Ddwyrain Cymru
Sir y Fflint, Wrecsam, Sir Ddinbych

 

I'w gadarnhau (Cysylltwch â Justin Hanson yn yr interim)

Justin.Hanson@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

Canolbarth Cymru

Powys, Ceredigion

Patrick Green

Patrick.Green@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

De Orllewin Cymru

Sir Benfro, Sir Gaerfyrddin Abertawe, Castell-nedd Port Talbot

Jerry Griffiths

Jerry.Griffiths@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

De Ddwyrain Cymru

Sir Fynwy, Casnewydd, Torfaen, Blaenau Gwent, Caerffili

Fen Turner

Fen.Turner@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

De Canolbarth Cymru
Caerdydd, Bro Morgannwg, Merthyr,
Rhondda Cynon Taf, Pen-y-bont ar Ogwr

Christian Servini

Christian.Servini@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

Ardal Morol

Kathryn Hughes ​

Kathryn.Hughes@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

 

Neu gallwch e-bostio'r blwch canolog ar SMNR@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk


Amserlenni
Rydym yn gobeithio datblygu amserlen rydd ar gyfer Datganiadau Ardal sy'n nodi ein gwaith dros y 12-18 mis nesaf, ond rydym yn awyddus i ni gadw ymagwedd hyblyg ac addasol. Disgwyliwn, yn hytrach nag un ddogfen datganiad ardal, y bydd angen ystod o wahanol adnoddau a ddatblygir dros amser, yn dibynnu ar y rhanddeiliaid a'r mecanweithiau cyflwyno y mae angen i ni weithio gyda hwy a'u hysbysu.

Mae hyn yn broses ailadroddol iawn. Cyn gynted ag y byddwn yn dechrau gweld y cynhyrchion cyntaf, a hyd yn oed brosiectau sy'n deillio o'r broses ddatganiadau ardal - er enghraifft, data wedi'u mapio a thystiolaeth am yr adnoddau naturiol, y manteision y maent yn eu darparu, blaenoriaethau a risgiau - byddwn yn eu rhannu, ac yn ceisio adborth pellach ar eu gwerth a'u defnydd.


Diweddariad ar Gyllid

Un o'r cyfleoedd cynnar a nodwyd yw defnyddio ein cyllid partneriaeth i gefnogi datblygu a chyflwyno Datganiadau Ardal.

Mae cyllid sefydliadau eraill i ddarparu buddion amgylcheddol a buddiannau eraill wedi bod yn ganolog i'n ffordd o weithio. Mae hyn wedi bod trwy'r ddau gyllid grant ac yn cyfrannu at brosiectau, mawr a bach. Mae gwaith ein partneriaid yn hanfodol i gefnogi rheolaeth gynaliadwy ein hadnoddau naturiol.

Rydym wedi ymrwymo i barhau i fod yn sefydliad cyllido ond rydym am wella'r ffordd yr ydym yn dosbarthu cyllid, yn unol â'r ffyrdd newydd o weithio a gynhwysir o fewn deddfwriaeth, ac mae arnom angen ymagwedd ariannu newydd i gefnogi hyn. Gyda hynny mewn golwg:

  • Byddwn yn ariannu prosiectau ym mhob un o'r meysydd y mae Datganiadau Ardal yn eu cwmpasu - dros amser, yn unol â'r blaenoriaethau, y risgiau a'r cyfleoedd yn y mannau hynny.
  • Byddwn yn ariannu prosiectau 'Cymru Gyfan' gan gydnabod yr ymyriadau sy'n cael eu cyflwyno orau unwaith ar gyfer Cymru, neu ar raddfa ofodol benodol.
  • Byddwn yn defnyddio'r broses hon i helpu i nodi heriau sydd, gyda'n gilydd, mae angen i ni fynd i'r afael â hwy.

Bydd manylion llawn ar yr heriau a'r arweiniad ar gyflwyno Mynegiadau o Ddiddordeb ar gael ddiwedd mis Tachwedd.

Bydd gennym broses 2 gam, gan wahodd mynegiadau o ddiddordeb cychwynnol, ac yna gwahoddiad i wneud cais llawn. Am ymholiadau cyffredinol, cysylltwch â: external.funding@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

Rydym yn awyddus i ddefnyddio'r ymagwedd hon i gael sgyrsiau gyda phartneriaid ynghylch y blaenoriaethau lleol a'r cyfleoedd ar gyfer rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy, sydd yn eu tro yn gallu cael eu dal a'u hadlewyrchu yn ôl mewn datganiadau ardal. Hyd yn oed os nad yw mynegiant o ddiddordeb yn llwyddiannus wrth gael gafael ar arian y tro hwn, rydym yn gobeithio y bydd y wybodaeth a gasglwyd yn helpu i lunio gwaith yn y dyfodol. Gobeithiwn y bydd yr ymagwedd yn helpu i wneud cysylltiadau rhwng gwahanol gyrff sy'n chwilio am amcanion tebyg a gall arwain at fathau eraill o gefnogaeth.